Бакчадагы соңгы эшләр

Сидератлар: туфракны торгызучы яшел ашлама

Уңыш җыйганнан соң түтәлләрне буш калдыру – зур хата. Яңгырлар туфрактан файдалы матдәләрне юып китә, ә буш урынны тиз арада чүп үләннәре баса. Бу очракта сидератлар – туфрак структурасын торгызучы һәм аны туклыклы элементлар белән туендыручы яшел ашлама ярдәмгә килә.

Иң яхшы сидератлар

• Ак горчица һәм майлы шалкан тиз үсә, чүп үләннәреннән көчлерәк һәм туфракны паршадан һәм фитофторадан чистарта.

• Фацелия – туфракның әчелеген яхшы киметүче универсаль сидерат, теләсә нинди культура астына яраклы.

• Көзге арыш яки солы көчле тамырлары белән хәтта авыр балчыклы җирне дә йомшарта.

Сидератларны ничек чәчәргә?

Яшелчәләрне җыйганнан соң җирне тырма белән йомшартыгыз, орлык чәчегез һәм мул итеп су сибегез. Салкыннар башланганчы, үсентеләр үсеп китәргә тиеш. Аларны туфракка күмәргә яки мүлчә рәвешендә өслектә калдырырга мөмкин, шулай ук гөмбә авыруларына каршы биологик препаратлар белән эшкәртү үткәрергә кирәк.

Калган җимешләрне җыябыз

Агачлар астында яки ботакларда калган черегән җимешләрне бакчада калдырырга ярамый. Черегән җимешләр – монилиоз һәм парша кебек куркыныч гөмбә авырулары өчен “инкубатор” булып тора. Моннан тыш, алар корткычлар өчен кышлау урыны да.

Бакчада җимешләрне даими җыярга кирәк. Черегән җимешләрне компост өеменә салырга ярамый. Аларны участоктан читтә, ким дигәндә 50 сантиметр тирәнлеккә күмегез, һәр катламны известь яки мочевина белән каплап, аерым тирән чокырларга салыгыз.

Көзге чәчү: сарымсак һәм суган

Көзге культуралар утырту өчен идеаль вакыт. Төп бурыч – дөрес вакыт сайлау. Орлык тамыр җибәреп өлгерергә, ләкин салкыннар башланганчы үсеп китмәскә тиеш.

Сарымсак утырту өчен җирле сортларның иң эре, сәламәт тырнакларын сайлап алыгыз. Туфрак тыгызлыгына карап, сарымсакны якынча 5–8 сантиметр тирәнлеккә утыртыгыз. Тырнаклар арасында – 10–12 сантиметр, рәтләр арасында 20–25 сантиметр ара калдырыгыз.

Суган өчен диаметры 1 сантиметрдан ким булган вак сөенчек идеаль туры килә. Язын ул ук чыгармыйча, бик яхшы эре баш бирәчәк. Суганны күмү тирәнлеге – якынча 3–4 сантиметр.

Кыш җитәрәк түтәлләрне торф, черемә яки коры яфраклар белән мүлчәләргә онытмагыз. Бу алым үсентеләрне карсыз салкыннардан саклаячак.

Кура җиләген кисәбез

Җәйге (икееллык) кура җиләге узган елгы үсентеләрдә җимеш бирә. Җиләк җыйганнан соң ботаклар файдасыз: алар әкренләп үлә, куакны куерта, кура җиләге коңгызын һәм шәмәхә тапларны җәлеп итә.

Җимеш биргән барлык көрән сабакларны җир белән тигез итеп тулысынча кисегез. Үсенте төпләрен калдырмагыз – аларга корткычлар оялый. Бик начар, кышламаячак зәгыйфь, нечкә һәм зыян күргән яшь үсентеләрне дә алып ташлагыз. Бер метр озынлыктагы куакка көчле, юан 7–9 яшел үсенте калдырыгыз. Алар арасында җилләтү өчен ара булырга тиеш.